De eendracht: weekblad voor het Vlaamsche volk

414 0
13 January 1917
close

Why do you want to report this item?

Remarks

Send
s.n. 1917, 13 January. De eendracht: weekblad voor het Vlaamsche volk. Seen on 26 May 2019, on https://hetarchief.be/en/pid/ks6j09xx42/
Show text

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software. 

Eerste Jaargang, Nr 20. — 12 Januari 1917 Prijs : 10 centiemen. îerste Jaargang, Nr 20. — i3 Januari 1917. DE EENDRACHT Weekblad voor het Vlaamsche Volk ABONNEMENTSPRIJS : BUREELEN ; w AANKONDIGINGEN : Een jaar fr. 5.20 Voor het Generaal Gouvernement : PnJs naar^°vereenkomst. Zes maanden .... » 2.60 Prinsesstraat, 16, ANTWEKPEN. Ongeteekende stukken worden niet opgenomen. Drie maanden .... « 1.30 Voor het Etappen- en Operatiegebied : Geene handschriften worden teruggezondeiî. Geene abonnenten worden aangenomen die niet op voorhand Huurdochterstraat. GENT. BOEKBESPREKING : Het toezenden van één boek of schrift geeft het bedrag hunner inschrijving laten geworden. Postchekrekening Nr 86. rec&t op vermelding ; twee exemplaren, op bespreking. 417 De Aanspraken van het Vlaamsche Volk, Duitschlands vredesaanbod en xDresident Wilsons nota hebben onder de Vlamingen geweldige opschudding verwekt. Met hoop en kommer tevens zien zij het einde van den oorlog te gemoet. Zullen zij dan — wanneer ieder ander volk den, zoo duur gekoch-ten vrede genieten mag en aan niets anders meer te denken heeft dan aan het heelen der geslagen wonden en aan het herstellen van have en erf — zullen zij dan den ouden, uitputtenden strijd voort te zetten hebben tegen landge-nooten die hun op eigen bodem hun volksbestaan zullen blijven betwisten ? Stond het vôôr den oorlog reeds allertreurigst met ons, wat zal er dan na den oorlog van ons geworden, in een België dat door God weet welke banden aan Frankrijk verbonden is ? Valt het dan te verwonderen dat er allerwegen stemmen opgaan die tegen het dreigende gevaar waarschuwen ? * * * Den 4en Augustus 1914, toen Koning Albert den oorlog tegen Duitschland afkondigde, wendde hij zich tôt de Vlamingen met den kreet : « Gedenkt den Gulden-sporenslag ! » ; evenals hij zich tôt de Walen wendde met den kreet ; « Gedenkt Franchimont ! » Maar terzelfdertijd deed hij eenen oproep tôt Walen en Vlamingen om eensgezind tegen den vijand op te trekken> Als éen man hebben de Vlamingen 's Konings oproep beant-woord, al het onrecht vergetend dat hun vroeger werd aangedaan. Stipt onderhielden zij de stil-zwijgend aangegane, maar door hunne pers overluid bevestigde overeenkomst die algemeen als Godsvrede bestempeld werd. Doch pas stonden onze solda-ten te Luik of onze Vlaamsch-hatende tegenstanders gingen ons in hunne pers en elders met nooit gekende woede te lijf. En anderzijds werden onze rechten, vooral de wet op het Vlaamsch in het léger, op de schandeiijkste wijze met voeten getreden. De val van Antwerpen bracht het grootste gedeelte van België onder 's vijands gebied. Onmiddellijk nadat de ez Bet-ter het bewind in handen ge ns 1 nomen had, bevond deze zich tegenover het talenvraagstuk. Gretig, zegt men, nam hij die gelegenheid te baat, om, door bevredigende oplossingen zich bij de Vlamingen verdienstelijk te maken en verdeeldheid te zaaien. Zulks kunnen noch hoeven wii te onderzoeken. Het verandert niets aan onze verhouding tôt den Belgischen Staat. Het eenige wat daaruit te be-sluiten valt, is, dat, zoo de vijand gelegenheid vond om ons rechten terug te schenken waar-van ons eigen landsbestuur ons verstoken hield, onze toestand onder dat landsbestuur onna-tuurlijk, ongezond, verkeerd was en veranderd worden moest. De Duitsche Bezetting vaardig-de verordeningen uit die het taal-gebruik in de besturen regelde, die verordeningen zijn niets anders dan maatregelen die de toepassing der wet van 1878 sedert lang hadden moeten ver-zekeren.De vervlaamsching der Gent-sche Hoogeschool werd 00k be-werkstelligd en deVlamingen hebben die vervlaamsching aanvaard evenals zij de vorige vervlaam-schingsmaatregelen aanvaard heb-hebben.Diezeifde pers die voor den oorlog de Vlamingen bekampte, die tijdens den oorlog den Gods-vrede zoo snood verbrak en die nu in den vreemde voortging ze op de onrechtvaardigste wijze aan te randen, schold thans deVlamingen verraders, omdat hun recht door den Bezetter en niet door 's lands Bestuur verwezenlijkt werd. * * * Dat ailes ware nog draaglijk geweest, maar het optreden der Regeering deed de maat over-loopen.Toen het besluit van den Gouverneur Generaal nopens de vervlaamsching der Gentsche Hoogeschool afgekondigd werd, had zij gelegenheid de Vlamingen op de proef te stellen, met hun die vervlaamsching na den oorlog te beloven. Zij deed het niet. Ware zij zinnens geweest ze te verleenen, zoo bestond er geen bezwaar dit te zeggen. Integendeel, toen zij de hoofden der Hoogeschool meendete treffen met het schrappen uit de Leopolds orde, sprak zij zich uit voor een stelsel dat nog diende onderzocht, doch in elk gérai de vervlaamsching niet was, vermits de ver- 411) vlaamsQhing verwezenlijkt was en zij deze verwierp. Aile uitingen der Regeerings-kringen zijn van hetzelfde allooi. Men gedenke slechts de verklarin-gen van Ministers Poullet en Baeyens, Van derVelde en Goblet dAlviella. * * * Dit ailes deed de Vlamingen uitzien naar verweer. • Nu heeft de bezitting een aan-vang gemaakt met de splitsing der ministeries.om de vervlaamsching der Besturen in het Vlaamsche land te bevorderen — eene her-vorming die sinds lang op het programma der Vlamingen stond. Deze splitsing zal nog zegenrij-ker dan al de reeds ingevoerde verbeteringen werken. * * * Doch wat zal er van al deze hSrvormingen na den terugkeer der Regeering in stand blijven ? Indien, ondanks de formeelste taalwetten, onze taalrechten, door toedoen der Regeering, als niet bestaande mogen beschouwd, (in het gunstige geval waarin zij die wetten vôor de aanneming ervan niet had kunnen sabotoreeren) ; — indien de wet van 1878, na haast veertig jaar. de verfransching nog onaangeroerd liet, zoodat de Bezetter de Vlamingen moest* ter hulp komen om die wet hand-haven ;— indien de Vlamingen, in het openbaar, daar waar ze, met wetsteksten gewapend, hun recht zouden kunnen eischen, dat recht nog niet kunnen doen eerbiedigen; wat zal er dan in de duistere gangen der bureelen niet mogelijk zijn om de vervlaamsching, niet-tegenstaande deisplitsing, nutteloos te maken ? * * * Neen, de Vlamingen kunnen met den huidigen toestand geen vrede meer nemen ; zij eischen waarborgen die deze toestand hun niet schenkt. En naarmate de vrede nadert worden de stemmen, die om het voor goed vaststellen van hun statuut roepen, luider en talrij-ker'en groeit de beweging in die richting aan. Wat daaruit groeiën moet, welken bepaalden vorm de ge-dachte aannemen zal, weet nog niemand, doch stellig is het dat er eene grondige oplossing komen moet. * * * 42U Wat thans uitbreekt heeft lang gegist, wat thans duidelijk waar-neembaar wordt hing lang in de lucht. Al de uitingen van wrevel over misstanden, 00k de kwalijkst ge-kozen, staan ermede in verband. Idealisten en ideologen, voor-loopers en baanbrekers kunnen worden verloochend — altijd is het zoo geweest, en altijd zal het zoo blijven — practische men-schen werken hunne, gelouterde, theorieën uit. De romantische periode is ge-sloten. Met wat voor duizeling-wekkende snelheid aile gebeur-tenissen zich in dezen tijd toch verdringen ! De Vlaamsche Post-beweging hebben wij lang achter den rug en « Het Koninkrijk Vlaanderen » is al eene zeldzame brochure aan 't worden. Niemand zal van ons ver-wachten dat wij zouden' onder-schrijven wat er ailes op dit oogenblik over het vraagstuk aan het daglicht komt. Doch de gedachten gaan bezin-ken. De koele werkelijkheid, de door allen gevoelde noodzakelijk-heid om vôôr den a. s. ■ vrede gereed te zijn, gaat het nevelach-tige kristaliseeren. In dat licht, objectief, beschou-wen wij de onderscheiden mee-ningen die in binnen- en buiten-landsche, en, ja, 00k in de Wal-ligantsche pers, dezer dagèn, slag op slag, met verbazend samen- treffen, tôt uiting zijn gekomen. * * * Vooreerst hebben wij het tele-gram van René de Clercq en Léo Meert, namens de Holland-sche groep, tôt Président Wilson, de hoop uitdrukkend dat dezes voorstel tôt de autonomie van het Vlaamsche volk leiden zou. Dat de groçp Jong Vlaanderen nogmaals van zich zou laten hoo-ren, was te verwachten. Reeds den 30en Dec. stuurde Tak Lier, eene mededeeling tôt de pers. Deze ultra radicale groep vraagt « dat, getrouw aan Koning Albrecht, het Vlaamsche Land na dezen oorlog zeltbestuur en zelfregeering be-kome ; en dat Vlaanderen tegenover Wallonië politiek zelfstandig worde met eigen wetgeving. » Van belang is de brief van Dr Josué De Decker, den hoog-leeraar in classieke philologie te Gent. Deze meent dat ons lot in de handen der mogendheden ligt en wil onze belangen blootleggen 421 . voor allen die erover uitspraak zullen te doen hebben: den Koning de Bezetting, Président Wilson en de Vredesconferentie. De formules bestuurlijke scheiding, \elf bestuur, doorgevoerd \elfbestuur, verwë'rpt hi) als dubbelzinnig. Hij houdt voor : «Politieke \elf-standigheid,met federatieven staats vorm van Vlaanderen en Wallo-' nie. » Het stuk deelen wij onder «On\e Beweging » geheel mede. Het geeft een denkbeeld van de vor-deringen die de gedachte in universitaire kringen gedaan heeft. Prof. De Decker roept de in-stemming der Walen in. En dat is niet uit de lucht gegrepen. Zie wat L'Opinion Wallonne (Parys 1-15 januari 17) schrijft, in « On\e Beweging ». Nu komt nog een dubbel, uit-gebreid opstel, met omstandig werkplan, voor in het Vlaamsche Nieuws van 10 d., geteekend Joz. Muyldermans. Het is het stelsel van Prof. De Decker, toegepast. Tôt voorbereiding eener ge-zamenlijke werking wordt in dit stuk voorgesteld een VI. Congres te beleggen, met afgevaardigden der voornaamsteVl.vereenigingen. * * * De Gazet van Brussel (9 d.) brengt ons een hoofdartikel, van I Scheldeman. België's ver\uimde Oorlogspolitiek naar binnen, dat wij gaarne geheel overnamen. Steller doet wat de Franschen noemen: compter les coups, hij telt de misslagen op die de Regeering, keer op keer, in VI. opzicht begaan heeft. Rusland beloofde den Polen vrijheid, België belooft ons niets. Duitschland voert behendige politiek in zake nationaliteiten, «in dit opzicht dienen de Belgische poli-tiekers de Duitsche regeering in zekeren zin beter dan het puik der Pruissische officiéren !» En waarlijk, als men met ge-lijk welk ander volk dan de Vlamingen te doen had, zou men haast gaan gelooven dat die poli-tiekers er in slagen zullen ons volk van België wars te maken. * * * Wat er 00k van weze, al wat gebeuren zal komt op den kerf-der regeering te staan. Uit is het met het huidige stelsel.. Vlaanderen moet dezelfde rechten genieten als Wallonië. Wetten zijn onvoldoende geble-ken, bestuurssplitsing zal slechts zooverre het euvel wegnemen, als de Staatsmachten die boven

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software. 

Er is geen OCR tekst voor deze krant.

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software. 

Er is geen OCR tekst voor deze krant.

Over deze tekst

Onderstaande tekst is geautomatiseerd gemaakt met OCR (Optical Character Recognition). Deze techniek levert geen 100% correct resultaat op. Dit komt mede doordat oude drukken moeilijker te lezen zijn met software dan moderne. Dat betekent dat er onjuiste tekens in de tekst kunnen voorkomen. Er wordt gewerkt aan verbetering van de OCR software. 

Er is geen OCR tekst voor deze krant.
This item is a publication of the title De eendracht: weekblad voor het Vlaamsche volk belonging to the category Oorlogspers, published in Antwerpen from 1916 to 1918.

Bekijk alle items in deze reeks >>

Add to collection

Location

Periods